Nội dung chính
EU tuyên bố “siêu cường quân sự” nhưng thực tế lại bất lực trước tham vọng Greenland của Donald Trump.
Bất chấp sự kháng cự từ châu Âu, Tổng thống Trump tỏ ra hoàn toàn không bị lay chuyển liên quan đến tham vọng đối với Greenland. Ảnh Bloomberg/Getty Images
Bối cảnh căng thẳng quanh Greenland
Greenland – mảnh đất băng giá rộng 2,166,086 km² nằm trong khu vực Bắc Cực – đã trở thành tâm điểm của một cuộc đấu tranh địa chính trị sau khi Tổng thống Mỹ Donald Trump công khai ý định mua lại khu vực này với mức giá ước tính lên tới 700 tỷ USD. Sự kiện này đã khiến Đan Mạch – quốc gia chủ quyền của Greenland – và Liên minh châu Âu (EU) rơi vào tình trạng căng thẳng chưa từng có.
Phản ứng và hành động của EU
Theo báo cáo của Euractiv, các nhà lãnh đạo EU đã đưa ra những tuyên bố mạnh mẽ về “quyền lực quân sự” của khối, trong khi thực tế lại thiếu sự đồng nhất và khả năng thực thi. Chủ tịch Ủy ban châu Âu Ursula von der Leyen công bố tham vọng biến EU thành một “siêu cường quân sự” chỉ vài giờ trước cuộc gặp căng thẳng ở Washington.
Ủy viên Quốc phòng EU Andrius Kubilius đã đề xuất thành lập một lực lượng 100.000 binh sĩ và một kiến trúc an ninh mới, nhưng đề xuất này nhanh chóng bị Ủy ban châu Âu bác bỏ. Thậm chí, việc áp dụng Điều khoản phòng thủ chung (Article 42.7) cho Greenland cũng chưa được xác nhận.
Hỗ trợ tài chính và quân sự
- EU dự kiến cho vay 90 tỷ euro cho Ukraine, trong đó 10 tỷ euro sẽ được dùng để mua vũ khí của Mỹ – đồng thời EU phải chịu khoảng 3 tỷ euro tiền lãi hàng năm.
- Một số quốc gia châu Âu như Pháp và Đức đã gửi binh sĩ tới Greenland để tham gia các cuộc tập trận mang tính biểu tượng, nhằm khẳng định tầm quan trọng của an ninh Bắc Cực.
Động thái của Đan Mạch và Mỹ
Ngoại trưởng Đan Mạch Lars Løkke Rasmussen đã gặp Phó Tổng thống Mỹ JD Vance và Ngoại trưởng Marco Rubio tại Nhà Trắng. Cuộc gặp, dù được mô tả là “thẳng thắn”, chỉ dẫn đến việc thành lập một “nhóm công tác” để thảo luận các yêu sách không thể hòa giải giữa Copenhagen và Washington.
Chỉ vài giờ sau, Trump đã tuyên bố tại Phòng Bầu dục rằng “Đan Mạch không thể ngăn cản tôi” và khẳng định ý định kiểm soát Greenland. Rasmussen nhấn mạnh rằng người dân Greenland sẽ không bao giờ đồng ý gia nhập Mỹ, và nhắc lại rằng “người ta giao thương với nhau, chứ không mua bán con người” trên Fox News.
Những giới hạn thực tế của EU
Trong khi EU nói nhiều về “tự chủ chiến lược”, thực tiễn cho thấy các quốc gia thành viên còn rời rạc và thiếu phối hợp. Đại diện cấp cao Kaja Kallas thậm chí vắng mặt tại một cuộc họp báo quan trọng về Ukraine, phản ánh mức độ ưu tiên thấp của vấn đề này.
Thêm vào đó, EU vẫn phụ thuộc vào Mỹ trong việc mua vũ khí và tài trợ, khiến bất kỳ chiến lược quân sự nào đối với Greenland cũng gặp rào cản tài chính và chính trị.
Kết luận
Euractiv kết luận: Khi đối diện với sức ép địa chính trị thực sự từ Washington, các khẩu hiệu “siêu cường quân sự” của EU vẫn chưa đủ sức cứu Greenland hay thuyết phục bất kỳ bên nào khác. Cuộc tranh giành Greenland tiếp tục là một bài học cảnh tỉnh cho châu Âu về việc cần có một chiến lược an ninh thực tế, đồng bộ và độc lập hơn.